Thursday, September 13, 2007

ဘက္စံုပညာေရး

ပညာရွင္ေတြဟာ IQ (Intelligent Quotient) ပိုျမင့္မားတဲ့ ကေလးငယ္ေတြဟာ တခါတရံမွာ IQ ပိုနိမ့္တဲ့ ကေလးငယ္ေတြေလာက္ ေအာင္ျမင္မႈ မရတာ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုတဲ့ ျပႆနာမ်ဳိးကို အေျဖရွာလာၾကရာကပဲ ကေလးေတြအတြက္ သိမႈဆိုင္ရာစြမ္းရည္ (IQ) တစ္ခုထဲနဲ႔ ဘ၀ကို ျဖတ္သန္းဖို႔ မလံုေလာက္ဘူး ဆိုတဲ့အေျဖကို ရွာေတြ႔လာၾကပါတယ္။

(ဒီေနရာက ယူပါတယ္)

အဲဒီေနာက္မွာေတာ့ ကေလးေတြအတြက္ လက္ေတြ႔ဘ၀ကို ျဖတ္သန္းရာမွာ ဆင္ျခင္တံု တရား နဲ႔ ယွဥ္တဲ့ ခံစားနားလည္ႏိုင္္မႈစြမ္းရည္ EI က ပိုအေရးပါလာတယ္လို႔ပါ ေလ့လာ ေတြ႔ရွိခဲ့ၾကပါတယ္။ ကေလးေတြအေနနဲ႔ ကိုယ့္ခံစားခ်က္ကို ကိုယ္တိုင္ သိတတ္ဖို႔ နားလည္ဖို႔ ျပီးေတာ့ ရင္ဆိုင္ႏိုင္ဖို႔ လိုပါတယ္။ တခ်ိန္ထဲမွာပဲ သူတပါးရဲ႔ စိတ္ခံစားခ်က္ ကိုလဲ သိဖို႔ နားလည္ဖို႔ တန္ဖိုးထားတတ္ဖို႔ လိုပါတယ္။ အဲဒီအျပင္ လူမႈဆက္ဆံေရး နယ္ပယ္မွာ လိုက္ေလ်ာညီေထြရွိေအာင္ အဆင္ေျပေအာင္ တုံ႔ျပန္ ေနထိုင္တတ္ဖို႔လဲ လိုပါတယ္။ အဲဒီအတြက္ မိဘေတြ နဲ႔ ဆရာမ်ားက ကေလးေတြကို ေလ့က်င့္ သင္ၾကား ေပးရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

ဒီေနရာမွာ မိဘဟာ ကေလးေတြမွာ လိုအပ္တဲ့ EI ဖြံ႔ျဖိဳးေရးအတြက္ လက္ဦးဆရာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ မိဘအေနနဲ႔ သားသမီးေတြ ေန႔စဥ္ ၾကံဳၾကိဳက္ေနတဲ့ ၀န္းက်င္နဲ႔ အဆင္ေျပ ေအာင္ သင္ေပး ေလ့က်င့္ေပး ရပါမယ္။ အဲဒီအခါ သဘာ၀ ပတ္၀န္းက်င္နဲ႔ လူမႈ ဆက္ဆံေရး ၀န္းက်င္ဟာလဲ ကေလးေတြကို ၀ိုင္းကူ သင္ၾကားေပးမယ့္အထဲမွာ ပါလာ ပါလိမ့္မယ္။ ဒီလိုနဲ႔ပဲ ကေလးေတြဟာ သူ႔ပတ္၀န္းက်င္နဲ႔ သူ႔လူမႈ အဖြဲ႔အစည္းကို သိနားလည္ လာမွာ ျဖစ္ပါတယ္၊

ဒါဟာ ေျပာင္းလဲတိုးတက္မႈျဖစ္စဥ္ Progressivism အရ ဆိုရင္ေတာ့ Education should be life itself, not a preparation for living လို႔ ဆိုထားတာမို႔ ပညာေရးဟာ ဘ၀မွာ အသက္ရွင္သန္ ေနထိုင္ဖုိ႔အတြက္ ျပင္ဆင္ရံု သာမဟုတ္ဘဲ ပညာေရးကို ေလ့လာ လိုက္စားေနျခင္း ကပဲ ဘ၀တစ္ခုလို ျဖစ္ေနသင့္တာပါ။ ဒီေတာ့ ကေလး ေတြ အေနနဲ႔ ပညာေရးစနစ္ထဲကေနပဲ စိတ္ဖိစီးမႈေတြ၊ အက်ပ္အတည္းေတြ၊ ျပင္းထန္တဲ့ခံစားခ်က္ ေတြ၊ ဒုကၡ ေတြ ကို သည္းခံ ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္စြမ္း ရသြားေစရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ တနည္းအားျဖင့္ ေတာ့ ကေလးရဲ႕ ကိုယ္ရည္ ကိုယ္ေသြးနဲ႔ အတူ လူမႈဆက္ဆံေရး စြမ္းရည္ကိုပါ တျပိဳင္တည္း ဖြံ႔ျဖိဳးေစရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

Progressivism အယူအဆကို John Dewey၊ Kil-Patrick နဲ႔ John Child တို႔က ေျပာခဲ့ၾကတာျဖစ္ပါတယ္။ သူတို႔က ကေလးေတြအတြက္ ပညာေရးဟာ ကေလးေတြ စိတ္၀င္စားတဲ့ သင္ခန္းစာေတြ ျဖစ္သင့္ျပီး စာသင္ခန္း ထဲမွာလည္း ဆရာဟာ ဦးေဆာင္ လမ္းၫႊန္သူ မျဖစ္ရဘဲ အၾကံေပးသူသာ ျဖစ္သင့္တယ္လို႔ ဆိုပါ တယ္။ ျပီးေတာ့ ေက်ာင္းဆိုတာဟာလဲ ကေလးေတြရဲ႕ စြမ္းရည္ကို ထုတ္ေဖၚရာမွာ အစုအဖြဲ႔ေတြနဲ႔ ပူးေပါင္း ေဆာင္ရြက္ ျပီးေတာ့သာ ေဖၚထုတ္ေစသင့္ျပီး ကေလးတစ္ေယာက္ နဲ႔ တစ္ေယာက္ ယွဥ္ျပိဳင္ဖို႔အတြက္ မျဖစ္သင့္ဘူးလို႔လည္း ဆိုပါတယ္။

ျပီးေတာ့ ကေလးေတြအတြက္ သင္ခန္းစာေတြထဲမွာ ကိုယ္က်င့္တရား နဲ႔ အမွန္တရားကို သိေစႏိုင္တဲ့ အဖိုးတန္တဲ့ သင္ခန္းစာေတြ ဒီမိုကေရစီစနစ္ရဲ႕ သေဘာသဘာ၀ကို နားလည္ေစႏိုင္တဲ့ သင္ခန္းစာမ်ဳိးေတြ ပါရမယ္လို႔လည္း ေထာက္ျပထားတာ ေတြ႔ရပါတယ္။ အေရးၾကီးတဲ့အခ်က္ကေတာ့ ကေလးေတြကို EI ဖြ႔ံျဖိဳးေအာင္ သင္ၾကားရာမွာ မိဘ ဆရာ နဲ႔အတူ ပတ္၀န္းက်င္ လူမႈအ၀န္းအ၀ိုင္း ကပါ ပူးေပါင္း ပါ၀င္ဖို႔ လိုအပ္ တယ္ ဆိုတာပါပဲ။ ကေလးေတြအေနနဲ႔ သူတို႔ရဲ႕ စိတ္ခံစားခ်က္ကို သူတို႔ ကိုယ္တိုင္ နားလည္ျပီး စီမံႏိုင္မွ သူတို႔ ရဲ႕ ဘ၀အေပၚ ေက်နပ္ႏိုင္မႈ ရလာတာနဲ႔အတူ သူတို႔ရဲ႕ ဥာဏ္ရည္ကိုပါ ျမင့္မား ေျပာင္ေျမာက္ လာေစႏိုင္ တယ္ လို႔ လည္း ေျပာႏိုင္ပါတယ္။

ကေလးေတြမွာ သိမႈဖံြ႔ျဖိဳးေရးအတြက္ဆိုရင္ စြမ္းရည္အမ်ဳိးမ်ဳိးနဲ႔ ျပည့္စံုေနဖို႔ လိုပါတယ္။ အဲဒါနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ပညာေရးစိတ္ပညာရွင္ Howard Gardner က ကေလးေတြဆီမွာ ရွိဖို႔ လိုအပ္တဲ့ စြမ္းရည္ ကိုးမ်ဳိးကို အဆိုျပဳခဲ့ ပါတယ္။ အဲဒါေတြကေတာ့ ယုတၱိေဗဒ- သခ်ၤာစြမ္းရည္ (Logical Mathatical)၊ ဘာသာစကားစြမ္းရည္ (Linguistics)၊ ေတးဂီတစြမ္းရည္ (Musical)၊ လက္မႈအႏုပညာစြမ္းရည္(Spatial)၊ ကာယလႈပ္ရွားမႈ စြမ္းရည္ (Bodily- Kinesthetic) ၊ လူမႈဆက္ဆံေရးစြမ္းရည္ (Interpersonal)၊ ကိုယ့္ကိုယ္ကို ဆင္ျခင္ႏိုင္မႈစြမ္းရည္ (Intrapersonal)၊ သဘာ၀တရားကို ခ်စ္ျမတ္ႏိုးမႈ စြမ္းရည္ (Naturalist) နဲ႔ ေတြးေတာဆင္ျခင္ႏိုင္စြမ္းရည္ (Existentialist) ေတြပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

အဲဒီ စြမ္းရည္ေတြဟာ ကေလးေတြအတြက္ ပညာေရးထဲမွာ အင္မတန္ အေရးပါ ပါတယ္။ အဲဒီ စြမ္းရည္ အမ်ဳိးမ်ဳိး ကို အေျခခံျပီး ေက်ာင္းပညာေရးထဲမွာ ကိုယ့္ႏိုင္ငံ ကိုယ့္လူမ်ဳိး နဲ႔ လိုက္ေလ်ာညီေထြျဖစ္ေအာင္ စီစဥ္ ထည့္သြင္း သင့္ပါတယ္။ ကမၻာ့ႏိုင္ငံ အေတာ္ မ်ားမ်ားမွာေတာ့ အဲဒီ အေျခခံအခ်က္ေတြကို ေက်ာင္းပညာေရး ထဲမွာ ထည့္ သြင္း ထားတာ ေတြ႔ရပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႔ အေျခခံပညာသင္ရိုးထဲမွာပါတဲ့ လူမႈေရး ဘာသာနဲ႔ သဘာ၀သိပၸံလို သမိုင္းလို ဘာသာရပ္ ေတြ ဟာ EI နဲ႔ ပတ္သက္ျပီး အမ်ားၾကီး ႏွီးႏြယ္ သင္ၾကားေပးလို႔ရတဲ့ သင္ခန္းစာေတြ ျဖစ္ပါတယ္။

တကယ္ေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာလဲ ဘက္စံုဖြံ႔ျဖိဳးေရး အစီအစဥ္ ဆိုျပီး စီမံကိန္း ဆြဲျပီး လုပ္ေနတာ ရွိပါတယ္။ စီမံခ်က္ ထဲမွာေတာ့ Gardner ရဲ႕ တင္ျပခ်က္ေတြနဲ႔ သိပ္ မကြဲျပားတာ ေတြ႔ရပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ၂၀၀၅ ပညာ သင္ႏွစ္ အထိေတာ့ အဲဒီ စီမံကိန္းကို ကေလးတိုင္းအတြက္ လုပ္ေပးႏိုင္တာမ်ဳိိး မရွိေသးပါဘူး။ ျမိဳ႔နယ္အလိုက္ တိုင္းအလိုက္ အေျခခံေက်ာင္းေတြကေန ထူးခၽြန္သူ တစ္ေယာက္ဆီ ေရြးျပီး ျပိဳင္ပြဲ၀င္ခိုင္းတာမ်ဳိးပဲ ရွိပါေသး တယ္။ တကယ္ေတာ့ ဘက္စံုထူးခၽြန္ေရး ရည္မွန္းခ်က္ဟာ ကေလးအားလံုး အတြက္သာ ျဖစ္ရမွာပါ။ ကမၻာႏိုင္ငံ အမ်ားစုမွာေတာ့ ဘက္စံု ဖြံ႔ျဖိဳးေရး ဆိုတာက ကေလးတိုင္းအတြက္ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

ေမျငိမ္း

No comments: